کد مطلب: ۲۲۲۴۹
تاریخ انتشار: سه شنبه ۷ مرداد ۱۳۹۹

راوی زبان‌های از یاد رفته

قانون ـ مینا مهری: در دوره کارشناسی شاگرد اول شدم توانستم بدون کنکور دانشجوی مقطع دکترا شده و در این مقطع تحصیلاتم را ادامه دهم در همان زمان بود که به فارسی باستان و خط میخی علاقه‌مند شدم اتفاقی که در مدت زمان اقامتم در آن شهر برایم افتاد و آن را بسیار دوست می‌دارم، ترجمه یک کتیبه باستانی بود که به تازگی کشف شده بود سومین نسل از دانشجویان من مشغول به تدریس این زبان در دانشگاه‌ها هستند درست است که سختی‌های زیادی کشیدم اما رشته‌ای را به کشورم وارد کردم که تا قبل از آن وجود نداشت فردوسی برای من جایگاه ویژه‌ای دارد و به عقیده من فردوسی زبان فارسی را زنده نگه داشته است

بدرالزمان قریب در سال ۱۳۰۸ در تهران به دنیا آمد و تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در همین شهر گذراند. اصلیت او به روستای گَرَکان در شهرستان آشتیان بازمی‌گردد. او پس از دریافت مدرک لیسانس زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران، به آمریکا رفت و سال ۱۳۴۰ با استفاده از بورس شاگردان اول، به دانشگاه کالیفرنیا در بروکلی وارد شد و با راهنمایی پروفسور هنینگ به تحقیق پرداخت و پایان‌نامه دکترای خود را با عنوان تحلیل ساختاری فعل در« زبان سُغدی» نوشت. دکتر قریب  پس از بازگشت به ایران در دانشگاه‌های شیراز و تهران به تدریس پرداخت و در حال حاضر تنها بانویی است که عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادبیات‌فارسی است. دکتر بدرالزمان قریب در همایش دوم «چهره‌های ماندگار» ،جزو مفاخر ایران شناخته و موفق به دریافت تندیس و نشان چهره ماندگار شد. دو کتاب از آثار بدرالزمان قریب به عنوان کتاب سال جمهوری اسلامی ایران از طرف وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزیده شده‌اند که کتاب «فرهنگ‌زبان‌سُغدی» در سال ۱۳۷۴ چاپ شده که اولین و کامل‌ترین فرهنگ این زبان باستانی در ایران است.
 برای شروع گفت‌وگو مختصری از دوران تحصیل خود را برای ما می‌گویید؟
من دوره ابتدایی را در مدرسه ژاندارک شروع کردم چون پدر من کارمند وزارت امورخارجه  در پاریس بود و من هم مدتی در پاریس اقامت داشتم، به همین علت زمانی که به تهران آمدیم پدرم من را در مدرسه«ژاندارک» ثبت نام و در نتیجه من به دو زبان فارسی وفرانسوی تحصیل کردم.برنامه مدرسه ژاندارک به این صورت بود که صبح‌ها  دروس به فارسی و عصرها فرانسه برای ما تدریس می‌شد.معلم‌های زبده‌ای مانند خانم «کیا» و «خانلرخانی» در مدرسه ژاندارک تدریس می‌کردند که یادآوری آن سال‌ها هنوز هم برای من شیرین است و نتیجه آن سال‌ها این شد که علاوه بر زبان فارسی،تسلط نسبی‌ای هم به زبان فرانسه پیدا کردم و این زبان را هم آموختم.دوسال آخر بین رشته‌های طبیعی،ادبیات و ریاضی من طبیعی را انتخاب اما بعداً به ادبیات علاقه‌مند شدم و این رشته را  به صورت آزاد خواندم و کنکور دانشکده ادبیات قبول شدم.
  بعد از اتمام لیسانس چه تصمیمی برای ادامه تحصیل خود گرفتید؟
آن سال‌ها مثل امروز مقطع کارشناسی ارشد در دانشگاه‌ها وجود نداشت و چون من در دوره کارشناسی شاگرد اول شدم توانستم بدون کنکور دانشجوی مقطع دکترا شده و در این مقطع تحصیلاتم را ادامه دهم در همان زمان بود که به فارسی باستان و خط میخی علاقه‌مند شدم و به این فکر افتادم که بروم و ادبیات ایران قبل از اسلام را مطالعه کن