img
img
img
img
img
img
تاریخ انتشار: ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۵
کتاب‌های جنگ‌زده، راویان خاموش زندگی

کتاب‌های جنگ‌زده، راویان خاموش زندگی

به گزارش روزنامه آگاه، وقتی دست روی جلد تاخورده و گوشه‌های پاره این کتاب‌ها می‌کشی، به‌خوبی درمی‌یابی که اینجا صحبت از کاغذ و جوهر معمولی نیست؛ این‌ها نجات‌یافتگان شریف یک حادثه‌اند که سهمی از یک مقاومت خاموش را به قلب مخاطب پیوند می‌زنند. هرچند مدت‌هاست که بوی تند باروت از دیوارهای ویران‌شده شهر رخت بربسته، اما کافی است یکی از این کتاب‌های جنگ‌زده را باز کنید تا ببینید آن روزهای پرآشوب، چگونه در حصار امن واژه‌ها پناه گرفته‌اند.

گویی این صفحات ورق‌ورق‌شده، در جریان حمله به «شهرکتاب بهمن» چیزهایی دیده‌اند که هیچ جنبنده‌ای در جهان نباید می‌دید. در میانه آتش زخم برداشتند، جلدهایشان کج شد و سینه‌شان شکافت، اما در نهایت راویان صبور زندگی ماندند؛ کتاب‌هایی که حالا با تمام نشانه‌های زخم بر تنشان، باوقار ایستاده‌اند تا بی‌صدا یادآوری کنند هیچ گلوله‌ای در جهان نمی‌تواند کلمات را به خاک بسپارد.

حالا همان کتاب‌ها دوباره روی میز چیده شده‌اند؛ اما نه به‌عنوان نسخه‌های سالم و نو، بلکه در قامت بازماندگانی که دوام آورده‌اند. «کتاب‌های جنگ‌زده» عنوان نمایشگاهی از آثاری است که در شهرکتاب بهمنِ آسیب‌دیده، زخم برداشتند تا امروز روایتگر بقا باشند. این نمایشگاه که از شنبه، ۲۶ اردیبهشت، در شهرکتاب مرکزی برپا شده، بهانه‌ای شد تا برای گفت‌وگویی کوتاه به سراغ سعید دمیرچی، مدیر شهرکتاب بهمن برویم.

روایت ویرانی و تلاش برای بقا

سعید دمیرچی درباره چگونگی شکل‌گیری ایده این نمایشگاه و فروش کتاب‌های آسیب‌دیده می‌گوید: «ما در جریان جنگ آسیب دیدیم و دو راه بیشتر نداشتیم؛ یا باید مجموعه را بازسازی می‌کردیم و ادامه می‌دادیم، یا آن را تعطیل می‌کردیم. با توجه به شدت آسیب‌دیدگی فروشگاه و تخریب بخشی از دیوارها، عملاً امکان بازسازی نداشتیم و مجبور به تعطیلی شدیم. از این رو، بخشی از کتاب‌ها را به شهر کتاب مرکزی منتقل کردیم تا با برگزاری نمایشگاه کتاب‌های جنگ‌زده، این آثار به نقدینگی تبدیل شوند و بتوانیم بدهی تأمین‌کنندگان را بپردازیم. البته شکل‌گیری این ایده با همراهی و همفکری مدیران شهر کتاب مرکزی محقق شد.»

او درباره میزان استقبال در روزهای نخست برگزاری نمایشگاه افزود: «آمار دقیق فروش در سیستم شهر کتاب مرکزی ثبت می‌شود اما تا جایی که اطلاع دارم، استقبال مخاطبان و دوستان دلگرم‌کننده بوده است.»

مدیر شهرکتاب بهمن در پاسخ به این پرسش که آیا امکان تجمیع فروشگاه‌های آسیب‌دیده برای استفاده مشترک از چنین فضایی وجود نداشت، توضیح می‌دهد: «تا جایی که مطلعم، سه یا چهار فروشگاه در این حوادث آسیب دیدند که آمار دقیق آن نزد اتحادیه است. بیشترین خسارت در مناطقی مانند میدان انقلاب و به مراکز نشر و کتاب‌فروشی‌ها وارد شد. اما آسیب‌ها به‌گونه‌ای نبود که منجر به تعطیلی کامل شود و همکاران با هر شرایطی کار را در همان فضای خودشان ادامه دادند. فکر می‌کنم ما از معدود فروشگاه‌هایی در کشور باشیم که ملکمان به‌طور کامل تخریب شده است.»

دمیرچی درباره سرنوشت ساختمان شهرکتاب بهمن می‌گوید: «احتمالاً فرصت و امکان بازسازی این ملک فراهم نشود، چراکه برآورد هزینه‌ها رقمی بالای هفت میلیارد تومان است. تصمیم‌گیری در این خصوص بر عهده آقای جعفرآبادی، مدیرعامل موسسه شهر کتاب است. با این حال، اگر ملک جدیدی پیشنهاد شود و فضای حمایتی وجود داشته باشد، آماده راه‌اندازی مجدد مجموعه هستم. متأسفانه برخلاف وعده‌ها، تاکنون هیچ حمایتی صورت نگرفته است. شرایط جنگی همه را غافلگیر کرد و حتی فروشگاه‌هایی مانند شهرکتاب مرکزی نیز در پی انفجار ساختمان پشتی خود دچار آسیب شدند.»

یادگاری‌هایی از روزهای سخت برای کتابخانه‌های مردم

در ادامه، برای بررسی دقیق‌تر روند برگزاری و میزان استقبال از این نمایشگاه، به سراغ پدرام الوندی، مدیر شهر کتاب مرکزی رفتیماو درباره ماهیت کتاب‌های ارائه‌شده توضیح می‌دهد: «این آثار که دچار آسیب‌دیدگی شده بودند، قابلیت بازگشت به چرخه عادی نشر یا مرجوع شدن را نداشتند. ما این کتاب‌ها را با تخفیف و ارائه توضیحاتی درباره علت آسیب‌دیدگی و خاک‌گرفتگی آن‌ها عرضه کردیم. برخی از این کتاب‌ها در انبار تمیز شدند تا خرده‌شیشه یا گچ از لابه‌لای صفحاتشان پاک شود. خرید این آثار هم نوعی حمایت از مجموعه آسیب‌دیده شهر کتاب بهمن است و هم می‌تواند یادگاری معناداری از روزهای جنگ در کتابخانه‌های مردم باشد. ایده اصلی این بود؛ اگر به فروش رفت که چه بهتر، در غیر این صورت باید فکری به حالشان بکنیم.»

مدیر شهرکتاب مرکزی در پایان با اشاره به اهمیت فرهنگی شهرکتاب بهمن تأکید می‌کند: «شاید کتاب‌فروشی آخرین جایی باشد که انتظار می‌رود ترکش‌های جنگ به آن اصابت کند. شهرکتاب بهمن در منطقه نسبتاً جنوبی تهران، پاتوق فرهنگی ارزشمندی برای اهالی نازی‌آباد و محله‌های اطراف شده بود. تخریب این مجموعه که تازه جایگاه خود را در منطقه پیدا کرده بود، هم ضربه سنگینی به تیم اجرایی آقای دمیرچی وارد کرد و هم لطمه‌ای برای فضای فرهنگی آن محله بود.»

فروش کتاب‌های آسیب‌دیده شهر کتاب بهمن در جنگ با ۲۰ درصد تخفیف از ۲۶ اردیبهشت تا دوم خرداد ۱۴۰۵، در شهر کتاب مرکزی، واقع در خیابان شریعتی، بالاتر از چهارراه مطهری، نبش کوچه کلاته، پلاک ۷۶۵ برقرار است.

 

تازه‌ترين اخبار مرتبط
تازه‌ترين خبرها
تازه‌های وبلاگ