همایش بینالمللی «سخن عشق حافظ از شیراز تا سمرقند»، ۲۱ مهرماه با حضور پژوهشگران ایرانی و مشارکت ایرانشناسان خارجی در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار شد. در این برنامه، نخستین جایزه حافظانه بهاءالدین خرمشاهی در بخش داخلی به پاس انتشار کتاب «رندی آموز و…» به نام زندهیاد اصغر دادبه ثبت شد و در بخش بینالملل، ناتالیا پریگارینا برای ترجمه دوجلدی دیوان حافظ همراه با شرح و توضیحات برگزیده شد.
این همایش با همکاری سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)، شهرکتاب، انجمن ایرانشناسی و دانشنامه فارس برگزار شد و به جایگاه حافظ در فرهنگ کشورهای منطقه و نقش شعر او در گسترش ارتباطات فرهنگی اختصاص داشت.
غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران، حافظ را «ایرانیترین شاعر ایرانی» خواند و حضور شعر او در زندگی روزمره مردم را نشانه پیوند عمیق این شاعر با فرهنگ ایران دانست. مهدی سنایی، مدیر مؤسسه ایراس، نیز شعر و فرهنگ را از سرمایههای مهم دیپلماسی ایران برشمرد و بر ضرورت بهرهگیری بیشتر از این ظرفیت تأکید کرد.
کوروش کمالی سروستانی، مدیر دانشنامه فارس، در ادامه از روند نامگذاری روز بزرگداشت حافظ گفت. به گفته او، این پیشنهاد در سال ۱۳۷۵ مطرح شد و پس از مشورت با جمعی از ادیبان، بیستم مهر برای بزرگداشت حافظ انتخاب شد. نخستین مراسم نیز در سال ۱۳۷۶ برگزار شد و بهتدریج ابعادی ملی و بینالمللی یافت.
ناتالیا پریگارینا، ایرانشناس روسی، درباره نزدیک به سی سال همکاری با گروهی از پژوهشگران برای ترجمه و شرح غزلهای حافظ سخن گفت. حاصل این تلاش در سال ۲۰۲۴ در مجموعهای دوجلدی، شامل ترجمه ۲۰۰ غزل و شرح بیتبهبیت آنها، منتشر شد. او همچنین از نقش پژوهشهای خرمشاهی در شناخت و انتقال لایههای فرهنگی شعر حافظ قدردانی کرد.
اکرم باقروف از جمهوری آذربایجان و شریفمراد اسرافیلنیا از تاجیکستان نیز به پیشینه ترجمه، پژوهش و محبوبیت حافظ در کشورهای خود پرداختند.
در بخش پایانی، هیئت داوران جایزه، اعتبار علمی، دقت پژوهشی، اصالت و نوآوری را معیارهای انتخاب برگزیدگان اعلام کرد. پیام بهاءالدین خرمشاهی نیز که به دلیل بیماری در مراسم حضور نداشت، قرائت شد. او ضمن قدردانی از برگزارکنندگان و یادکرد زندهیاد اصغر دادبه، به برگزیدگان تبریک گفت.
در پایان، با حضور غلامرضا امیرخانی، مهدی سنایی، کوروش کمالی سروستانی، علی جعفرآبادی و علیاصغر محمدخانی، جوایز به نمایندگان برگزیدگان اهدا شد.