بازتاب نیاز به مولانا در روزگار شتاب و هوش مصنوعی؛
نخستین نشست از سلسلهنشستهای «یک هفته با مولانا»، به مناسبت هشتصد و نوزدهمین زادروز این شاعر و عارف بزرگ، ۵ مهر ۱۴۰۵ در شهرکتاب ساری برگزار شد. در این نشست که با عنوان «نیاز به مولانا در روزگار ما» میزبان علاقهمندان بود، دکتر رضا زرینکمر به واکاوی ضرورت و کارآمدی آموزههای مولوی برای انسان معاصر در عصر فناوری و هوش مصنوعی پرداخت.
دکتر زرینکمر سخنان خود را با اشاره به شتاب خیرهکنندهی تحولات جهان آغاز کرد؛ شتابی که تجارب نسلهای گذشته را برای زیست در دنیای امروز ناکافی ساخته است. وی با مقایسهی تحولات فناوری از بازیهای ویدیویی دههی ۱۹۸۰ تا چالشهای تشخیص واقعیت در عصر هوش مصنوعی، این پرسش بنیادین را مطرح کرد که یک صوفی زیسته در هفت قرن پیش، چه پیامی برای انسان سردرگم امروز دارد. این بحث به تفکیک میان «موزهدار» (حافظ صرف سنت) و «میراثدار» (کسی که با میراث خود گرهی میگشاید) انجامید و تأکید شد که مواجهه با میراث ادبی کهن نیازمند «بهگزینی» و تفکیک میان «پوست» (امور وابسته به زمان) و «مغز» (جانِ پایدار پیام) است.
بخش پایانی و محوری این نشست به تحلیل داستان «طوطی و بازرگان» در دفتر نخست مثنوی اختصاص یافت. سخنران نشست با اشاره به این نکته که بزرگترین دشمن طوطی، استعداد و شیرینسخنی خودش بود و هیچکس برای پرندگان معمولی قفس نمیسازد، به مقایسهی میل به دیدهشدن در روزگار گذشته و عصر شبکههای اجتماعی پرداخت. به باور وی، در دنیایی که امکان دیدهشدن گسترش یافته، احتمال گرفتار شدن انسان در «قفسِ توجه دیگران» به مرز بحران رسیده است. پیام کلیدی داستان طوطی در این نشست نه جنگ با بازرگان یا شکستن میلههای قفس، که رهایی از چشمداشتِ دیگران دانسته شد؛ مفهومی که با بیت «مرده شو چون من که تا یابی خلاص» به پایان راه خود رسید.
برچسبها: ساری, شهرکتاب, شهرکتاب ساری
